Nhã nhạc cung đình Huế - Một di sản văn hóa cố đô nổi tiếng

MAI THỊ NHUNG
Âm nhạc tinh tế, điệu thức cao sang và quý phái của Nhã nhạc cung đình Huế luôn gợi lại những kỷ niệm đáng nhớ cho du khách đến thưởng thức. Đây không chỉ là...

Âm nhạc tinh tế, điệu thức cao sang và quý phái của Nhã nhạc cung đình Huế luôn gợi lại những kỷ niệm đáng nhớ cho du khách đến thưởng thức. Đây không chỉ là một di sản văn hóa phi vật thể đáng tự hào mà còn là một loại hình âm nhạc nghệ thuật độc đáo của Việt Nam.

Du lịch Huế không chỉ là hành trình khám phá quần thể di tích triều Nguyễn, về một thành phố mộng mơ nép mình bên dòng sông Hương nổi tiếng. Thưởng thức Nhã nhạc cung đình cũng là một trải nghiệm không thể bỏ lỡ.

1. Giới thiệu về Nhã nhạc cung đình Huế

Nhã nhạc cung đình là thể loại nhạc biểu diễn trong cung đình vào những dịp lễ như Đại triều, Thường triều, Tế giao, Tế miếu... Nhạc có lời hát tao nhã, điệu thức cao sang và quý phái, góp phần tạo sự trang trọng cho các buổi lễ. Đây cũng là biểu tượng của sự vương quyền và sự trường tồn, hưng thịnh của triều đại. Chính vì vậy, Nhã nhạc cung đình Huế rất được các triều đại phong kiến Việt Nam coi trọng.

Nhã Nhạc Cung Đình là thể loại nhạc có từ thời phong kiến được biểu diễn phục vụ trong cung đình (Nguồn ảnh: vietnamtourism.gov.vn)

2. Nhã nhạc cung đình Huế được UNESCO công nhận khi nào?

Nhã nhạc cung đình Huế được UNESCO công nhận là di sản văn hóa phi vật thể và truyền khẩu nhân loại vào ngày 7/11/2003 và lễ đón bằng công nhận đã được tổ chức tại Paris, Pháp vào ngày 31/1/2004.

Đây là một vinh dự to lớn cho Huế cũng như dân tộc Việt Nam. Sự vinh danh này còn góp phần tạo nên sức hút và nét hấp dẫn rất riêng cho ngành du lịch của thành phố Huế cổ kính và thơ mộng.

Nhã Nhạc Cung Đình được UNESCO công nhận là di sản văn hóa phi vật thể vào giữa tháng 12/2003 (Nguồn ảnh: Sưu tầm)

3. Lịch sử hình thành của Nhã nhạc cung đình Huế

Theo sử sách ghi lại, Nhã nhạc cung đình Huế có quá trình hình thành và phát triển qua các triều đại Lý - Trần và đạt đỉnh cao vào triều đại Nhà Nguyễn.

3.1. Lịch sử hình thành Nhã nhạc qua các thời đại phong kiến

  • Dưới thời Lý: Nhã nhạc cung đình có từ thời Lý (1010 - 1225) và được tổ chức hoạt động theo quy củ. Ở thời này, Nhã nhạc có lời hát tao nhã, điệu thức cao sang là biểu tượng cho sự trường tồn, hưng thịnh và quyền lực của quân chủ phong kiến.

  • Dưới thời Lê: Nhã nhạc cung đình vào thời Lê (1427 - 1788) được dành riêng cho giới quý tộc và bác học. Thể loại nhạc này có kết cấu phức tạp, chặt chẽ với quy mô tổ chức rõ ràng, chi tiết.

Tuy nhiên, vào cuối triều Lê, Nhã nhạc đã suy thoái và nhạt phai do nhiều nguyên nhân khác nhau.

  • Dưới thời Nguyễn: Nhã nhạc cung đình Huế phát triển mạnh mẽ trở lại và được tổ chức bài bản vào triều Nguyễn (1802 - 1945). Đặc biệt, vào nửa đầu thế kỷ XIX, triều đình vua Gia Long đã sử dụng Nhã nhạc để "di dưỡng tinh thần" khi mới lập nghiệp ở phương Nam.

Từ đây, Nhã nhạc đã liên kết với cung đình Huế và phát triển theo mô thức quy phạm đúng chuẩn, có hệ thống và bài bản với hàng trăm nhạc chương. Giai đoạn này cũng là bước chuẩn bị quan trọng, tạo tiền đề cho sự phát triển của Nhã nhạc cung đình qua các triều đại sau này.

3.2. Nhã nhạc cung đình Huế hiện nay

Hiện nay, Nhã nhạc cung đình Huế được biểu diễn thông qua các hình thức như dàn nhạc, ca chương và vũ khúc trong nhiều dịp như Festival Huế, lễ hội Phật giáo, lễ hội dân gian, âm nhạc thính phòng...

Nhã nhạc cũng được trình diễn trong các nghi thức ngoại giao, biểu diễn phục vụ khách du lịch và người dân địa phương trong các dịp đại lễ và tết cổ truyền. Chính vì thế, Nhã nhạc vẫn được diễn tấu trong không gian phong phú và không bị giới hạn. Giá trị nghệ thuật vẫn luôn được bảo tồn và phát triển.

Nếu có dịp đến Huế, bạn đừng bỏ qua cơ hội thưởng thức, cảm nhận Nhã nhạc cung đình thông qua những tiết mục đặc sắc cùng việc khám phá nét đẹp cố đô và các món ăn đặc sản.

4. Công tác bảo tồn Nhã nhạc cung đình

Nhã nhạc cung đình Huế là một tài sản vô giá của dân tộc Việt Nam. Việc bảo tồn và phát huy giá trị này trong xã hội đương đại gặp nhiều khó khăn, nhưng đã thu được nhiều thành quả tốt đẹp nhờ các công tác cụ thể như sau:

  • Từ năm 1992, công tác bảo tồn Nhã nhạc cung đình đã được tiến hành và sau một thời gian ngắn, công tác này đã đi vào quỹ đạo.

  • Nhà hát Nghệ thuật truyền thống Cung đình Huế đã bảo tồn các bản Nhã nhạc quan trọng như Phẩm tuyết, Hồ quảng, Nguyên tiêu, Bình bán, Liên hoàn, Lưu thủy kim tiền, Tây mai, Xung phong, Tẩu mã, Long hổ... Cùng với đó, Nhà hát cũng tiến hành biểu diễn Nhã nhạc thông qua các hình thức diễn xướng trong các dịp Festival Huế, lễ hội Phật giáo, lễ hội dân gian, nghi thức ngoại giao và phục vụ khách du lịch.

5. Một vài thông tin về Nhã nhạc cung đình Huế

Để thưởng thức Nhã nhạc cung đình Huế, bạn cần biết một số thông tin về địa điểm và thời gian biểu diễn:

5.1. Địa điểm

  • Nhã nhạc cung đình Huế trên sông Hương: Du khách có thể mua vé lên thuyền rồng, dạo quanh sông Hương thơ mộng và thưởng thức Nhã nhạc cùng các thể loại âm nhạc khác do ca sĩ biểu diễn.

  • Duyệt Thị Đường: Là nhà hát đầu tiên biểu diễn Nhã nhạc và đã được xây dựng dưới triều Nguyễn cách đây gần 200 năm. Đây cũng là một không gian diễn xướng cổ nhất Việt Nam và biểu diễn nhiều thể loại nghệ thuật như tuồng, múa và Nhã nhạc cho nội cung vua.

5.2. Thời gian và giá vé

Giá vé tham khảo: 100.000 VNĐ Thời gian biểu diễn:

  • Tại sông Hương: 18:00, 19:00 hoặc 20:00
  • Tại Duyệt Thị Đường: 10:00 - 10:40 và 15:00 - 15:40

Vùng đất cố đô Huế không chỉ hấp dẫn bởi quần thể di tích triều Nguyễn mà còn bởi sông Hương, núi Ngự, chùa Thiên Mụ và các lăng tẩm. Huế còn nổi tiếng với những món ăn đặc sản như cơm hến, bún bò, bánh nậm, chè Huế, nem lụi, bánh bột lọc...

Nhã nhạc cung đình Huế là một tài sản vô giá, một niềm tự hào của dân tộc Việt Nam và người dân Huế. Hãy khám phá xứ Huế mộng mơ và thưởng thức nhạc cung đình để cảm nhận và trải nghiệm những tinh túy của thể loại nhạc đậm đà bản sắc dân tộc.

Sau chuyến du lịch Huế, bạn cũng có thể ghé thăm Hội An vì hai địa điểm này khá gần nhau. Hãy tham gia nghỉ dưỡng tại Vinpearl Resort & Golf Nam Hội An và khám phá VinWonders Nam Hội An để có những trải nghiệm tuyệt vời.

Nhã nhạc cung đình Huế Nhã nhạc cung đình Huế

THAM KHẢO CÁC ƯU ĐÃI VINPEARL HOT NHẤT

1